Çelik İhracatçıları Birliği (ÇİB) Başkanı Adnan Aslan’ın görevi Nisan ayında yapılacak genel kurulla sona ererken, şu anda birliğin başkan yardımcısı ve yeni dönemin başkan adayı Uğur Dalbeler, Ekonomi Gazetesi’ne birliğin çalışmalarından ve yeni dönem projelerinden bahsetti. AB’nin yeni kota düzenlemesine karşı görüşmeler, gümrük birliği ve ilgili anlaşmaların güncellenmesi, antidamping ve koruma önlemlerine karşı güçlü hukuki savunma mekanizmaları kurulması, Doğu Avrupa, Afrika ve alternatif pazarlarda genişleme ve maliyetleri azaltmaya yönelik çözüm önerilerinin ÇİB’in yeni dönem yol haritasında öne çıkan başlıklar arasında yer aldığı belirtildi.
Yeni dönemin en kritik başlığı: Korumacılık
Yeni dönemin en kritik gündem maddesinin küresel ticaretin yön değiştirmesi olduğunu belirten Dalbeler, özellikle Batı pazarlarında artan koruma önlemlerinin sektörü zorladığını ifade etti.
Dalbeler, son 20 yılda ihracat coğrafyasının ciddi biçimde değiştiğini dile getirerek geçmişte güçlü olunan bazı bölgelerin bugün rekabetçi üretim merkezlerine dönüştüğünü söyledi. 1990’lı yıllarda Güneydoğu Asya ve Uzak Doğu’ya yapılan yoğun ihracatın yerini bugün güçlü rakiplere bıraktığını belirten Dalbeler, Kuzey Afrika ülkelerinin de yeni yatırımlarla kendine yeterli hale geldiğini ve korumacı uygulamalara yöneldiğini kaydetti. Buna karşın Türkiye’nin önemli avantajlara sahip olduğunu vurgulayarak hızlı teslimat kapasitesi ve sertifikasyon uyumu sayesinde Batı pazarlarındaki güçlü tedarikçi konumunun sürdüğünü ifade etti.
Avrupa kotası alarmı: İhracat %60 daralabilir
Dalbeler’in en dikkat çeken uyarısı ise AB’nin yeni kota düzenlemesine ilişkin oldu. Türkiye’nin çelik ihracatının %35-40’ını AB’ye yaptığını hatırlatan Dalbeler, Temmuz ayından itibaren kotaların %50 daraltılması ve referans yılların 2022-2024 ortalaması alınması halinde Avrupa’ya ihracatın %60-65 oranında düşebileceğini söyledi. Bu senaryonun yaklaşık 3 milyar $’lık bir kayıp anlamına geleceğini belirten Dalbeler, Avrupa ile müzakerenin şart olduğunu dile getirdi.
2026 sonrasında rekabet daha da sertleşecek
Bugün Avrupa’nın kendi çelik sanayisini karbonsuzlaşma ve yeni yatırımlar için milyarlarca avroluk hibelerle desteklediğini belirten Dalbeler, ABD’de de vergiler sonrası çelik sektörünün yeniden yapılandığını ve yüksek kârlılık seviyelerine ulaştığını söyledi. Öte yandan maliyetlerdeki artış nedeniyle 2026 sonrasında Türk çelik sektörünün ihracat açısından daha zorlu bir döneme gireceğini, yine de sektörün geçmişte de benzer zorlukları aşmayı başardığını vurguladı.
