Avrupa Komisyonunun Avrupa karbon piyasasının 2025 yılındaki işleyişine ilişkin raporuna göre AB Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) kapsamındaki sanayi tesislerinin emisyonları 2025'te yıllık %3,3 azaldı. Demir-çelik, çimento ve kimya söz konusu düşüşte başlıca rol oynayan sektörler arasında yer aldı.
Ücretsiz tahsisatların, ilgili ürünü üreten en verimli %10'luk tesis grubunun ortalama emisyon yoğunluğunu esas alan performans referans değerlerine göre belirlendiği belirtildi. İşletmecilerin, ücretsiz tahsisatlarının karşılamadığı emisyonlar için ek tahsisat satın almasının gerektiği ifade edildi. Raporda Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması'nın (SKDM), 2026'dan itibaren demir-çelik dahil olmak üzere kapsama giren sektörlerde ücretsiz tahsisatların yerini kademeli olarak almaya başladığı hatırlatıldı. 2021-2025 döneminde toplam ücretsiz tahsisatların yaklaşık %54'ünün SKDM kapsamındaki sektörlere sağlandığı aktarıldı. SKDM'nin kademeli uygulanması nedeniyle 2026-2030 döneminde ücretsiz tahsis edilmeyecek yaklaşık 211 milyon emisyon tahsisatının İnovasyon Fonu'na aktarılacağı dile getirildi. Komisyon ayrıca SKDM'nin demir-çelik sektöründe başlangıçta doğrudan emisyonları kapsadığını, elektrik tüketiminden kaynaklanan dolaylı emisyonların ise ilk aşamada hesaba katılmadığını yineledi.
SKDM'nin son kullanıcı sektörlerde üretilen 180 ürünü de kapsayacak şekilde genişletilmesi ve geçici bir fon kurulması önerisi
Komisyonun 2025'in Aralık ayında sunduğu öneri kapsamında SKDM'nin 2028'den itibaren çelik ve alüminyum kullanımının yoğun olduğu son kullanıcı sektörlerde üretilen 180 ürünü de kapsayacak şekilde genişletilmesinin amaçlandığı belirtildi. Çamaşır makineleri, endüstriyel radyatörler ve döküm makineleri örnekler arasında yer aldı. Söz konusu öneriyle ithalatın SKDM kapsamındaki temel malzemelerden kapsam dışındaki işlenmiş ürünlere kaydırılması yoluyla mekanizmanın aşılmasının önlenmesinin hedeflendiği vurgulandı. Önerilen Geçici Karbonsuzlaşma Fonu'nun ise ETS kapsamındaki dış ticaret yoğunluğu yüksek sektörlerde devam eden karbon kaçağı risklerini gidermeyi hedeflediği belirtildi. Bu sayede üçüncü ülke pazarlarında daha ucuz ve daha yüksek emisyonlu alternatiflerle rekabet eden ürünlerin ETS kapsamındaki karbon maliyetlerinin bir bölümünün karşılanmasının öngörüldüğüne dikkat çekildi.
Aynı zamanda 15 üye ülkenin, gerekli koşulları karşılayan sanayi sektörlerinin 2024'te üstlendiği dolaylı karbon maliyetlerini telafi etmek amacıyla 2025'te toplam 6,9 milyar € ödeme yaptığı paylaşıldı. Komisyon, 2025'in Aralık ayında devlet yardımı kurallarını değiştirerek elektrik yoğun başka sektörleri kapsama aldığını ve mevcut sektörler için izin verilen destek oranını artırdığını belirtti. Yardımdan yararlananların, desteğin bir bölümünü doğrudan veya dolaylı karbon ayak izini azaltan projelere yatırmasının gerektiği bildirildi.
