Ukraynalı madenci ve çelik üreticisi Metinvest Group CEO Ofisi Başkanı Oleksandr Vodoviz, Kiev’de düzenlenen Forbes Ukraynalı İhracatçılar Zirvesi’nde yaptığı açıklamada Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM), artan üretim maliyetleri ve jeopolitik faktörlerin Ukrayna’nın AB’ye çelik ihracatı üzerinde baskı kurduğunu söyledi.
Vodoviz, savaş ve Donetsk bölgesindeki aksaklıklar nedeniyle 2022’den bu yana ciddi kapasite kayıpları yaşanmasına rağmen Metinvest’in, Ukrayna’nın en büyük ihracatçıları arasında yer almaya devam ettiğini söyledi. Avrupa’nın şirketin ana ihracat pazarı olmayı sürdürdüğünü, aynı zamanda Orta Doğu ve Kuzey Afrika’nın diğer önemli pazarlar arasında yer aldığını ve demir cevheri ihracatının büyük bölümünün ise Çin’e gerçekleştirildiğini belirtti.
SKDM ve siyasi faktörler rekabeti sınırlıyor
Vodoviz’e göre Ukraynalı çelik üreticileri, modernizasyon yatırımları sayesinde maliyet açısından Avrupalı üreticilerle rekabet edebilecek konumda yer alıyor. Ancak AB içindeki siyasi kaygılar, özellikle istihdam endişeleri yüksek olan sektörlerde adil rekabeti sınırlandırıyor.
SKDM’nin devreye girmesiyle karbon yoğun ürünlere ek maliyetler getirilmesinin Ukrayna’nın rekabet gücünü zayıflattığını dile getiren Vodoviz, mekanizmanın yalnızca iklim politikası aracı değil, aynı zamanda Avrupa sanayisini koruyan bir yapı olarak işlediğini aktardı.
Rusya çıkışlı çelik ve damping baskıyı artırıyor
Ukraynalı ihracatçılar açısından öne çıkan bir diğer sorunun AB pazarında dampingli fiyatlardan satılmaya devam eden Rusya çıkışlı çelik olduğu vurgulandı. Bu durumun, SKDM kaynaklı maliyet artışları ve operasyonel zorluklarla karşı karşıya olan Ukrayna’nın rekabet gücünü daha da zayıflattığı paylaşıldı.
Maliyet dezavantajı ve sınırlı devlet desteği
Avrupa ve Avro-Atlantik Entegrasyonundan Sorumlu Başbakan Yardımcısı Taras Kachka, çelik sektörünün siyasi müdahale altında olduğunu ve sektörün vergiler ve düzenlemelere tabi tutulduğunu belirtti.
Kachka, AB’nin 2022’den bu yana Ukrayna çıkışlı çeliğe yönelik bazı ticaret engellerini kaldırmış olmasına rağmen Avrupalı üreticilerin, Ukraynalı şirketlerin aksine uzun vadeli karbonsuzlaşma desteği ve sübvansiyonlardan faydalandığına dikkat çekti.
Vodoviz ise Ukrayna’da devlet destekli karbonsuzlaşma finansmanının bulunmamasının özellikle yüksek elektrik fiyatları, vergiler ve savaş dönemindeki aksaklıklarla birlikte maliyet baskısını ciddi şekilde artırdığını ifade etti. Avrupa’da çelik üreticilerinin genellikle 800 milyon-1 milyar € aralığında destek aldığını ve böylelikle şirketlerin rekabet gücünün arttığını söyledi.
Küresel operasyonlar rekabet avantajı sağlıyor
Tüm bu zorluklara rağmen Metinvest’in, Bulgaristan, İtalya, İngiltere, Romanya ve Polonya’daki küresel operasyonları sayesinde pazardaki konumunu koruduğunun altı çizildi.
Özellikle İtalya’nın, buradaki varlıklar ve güçlü müşteri ilişkileri sayesinde şirket için stratejik bir pazar olarak öne çıktığı ve mevcut piyasa koşullarında Avrupa’daki varlığın sürdürülmesine katkı sağladığı kaydedildi.
