Çelik üreticileri GravitHy, SSAB, Outokumpu, Stegra ve Hydnum Steel’in de aralarında bulunduğu şirket ve kuruluşlardan oluşan bir koalisyon, Avrupa Birliği Emisyon Ticaret Sistemi’nin (ETS) korunması ve güçlendirilmesi çağrısında bulundu. Koalisyon, ETS’nin sanayi sektörünün karbonsuzlaşmasını ve uzun vadeli rekabetçiliğini destekleyen en önemli araç olmaya devam ettiğini savundu.
Koalisyon, 1990-2024 yılları arasında ETS’nin emisyonların %39 azalmasına katkı sağladığını ve aynı dönemde AB ekonomisinin %71 büyüdüğünü ifade etti. Yenilenebilir ve düşük emisyonlu enerji kaynaklarına yapılan yatırımların artması ve fosil yakıt ithalatına olan bağımlılığın azalması sayesinde AB elektrik sektöründeki karbon emisyonlarının 1990’dan bu yana yaklaşık %60 düştüğünü belirtti.
Çelik sektörü kritik yatırım dönemine giriyor
Koalisyon, sanayi sektöründeki karbonsuzlaşma sürecinin, özellikle uzun yıllar ücretsiz emisyon tahsisatlarından yararlanan sektörlerde daha dengesiz bir şekilde ilerlediğini dile getirdi. Avrupa çelik sektörünün önemli bir yatırım döngüsüne girdiğine dikkat çekerek mevcut yüksek fırınların ekonomik ömürlerinin sonuna yaklaştığını ve hidrojen bazlı doğrudan indirgenmiş demir (DRI) üretimi ve elektrik ark ocaklı çelik üretimi gibi düşük emisyonlu teknolojilerin uygulama aşamasına geçtiğini vurguladı.
Bununla birlikte koalisyon, karbon fiyatlandırmasının, sıfıra yakın emisyonlu çelik üretimini geleneksel karbon yoğun üretim yöntemlerine karşı rekabetçi hale getiren temel unsurlardan biri olmaya devam ettiğini dile getirdi. ETS’nin zayıflamasının sanayide dönüşüme yönelik teşvikleri azaltabileceği ve geleneksel yüksek fırın yatırımlarının sürmesine yol açabileceği uyarısında bulundu.
2030 sonrası için öngörülebilir karbon fiyatlandırması çağrısı
Koalisyon, sanayi sektörünün karbonsuzlaşmasını desteklemek amacıyla 2030 sonrasında da güçlü ve öngörülebilir bir ETS çerçevesinin korunmasını istedi. Mevcut %4,4’lük Doğrusal Azaltım Faktörü’nün en az 2035 yılına kadar sürdürülmesini ve 2035 sonrası emisyon azaltım yol haritasının AB’nin 2040 iklim hedefleriyle uyumlu hale getirilmesini önerdi.
Ayrıca Karbon Piyasası İstikrar Rezervi’nin mevcut yapısının korunmasının önemine dikkat çeken koalisyon, söz konusu mekanizmanın karbon piyasasında denge sağladığını ve yakın dönemde önemli ölçüde değiştirilmemesi gerektiğini vurguladı.
Ücretsiz tahsisatların kaldırılmasına destek
Koalisyon, AB’nin ücretsiz emisyon tahsisatlarını 2026-2034 döneminde aşamalı olarak kaldırma planını sürdürmesi çağrısında bulundu. Ücretsiz tahsisatlardan karbon fiyatlandırmasına geçişin tamamlanmasının, düşük emisyonlu sanayi teknolojilerine yatırımları teşvik etmek ve Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın (SKDM) etkin şekilde uygulanmasını desteklemek açısından gerekli olduğuna dikkat çekti.
Bununla birlikte ETS ihalalerinden elde edilen gelirlerin daha büyük bölümünün genel kamu bütçeleri yerine sanayinin karbonsuzlaşmasına yönlendirilmesini talep etti. Bu kapsamda İnovasyon Fonu ve önerilen Sanayi Karbonsuzlaştırma Bankası gibi girişimlere daha fazla kaynak aktarılması gerektiğinin altını çizdi.
Son olarak koalisyon, öngörülebilir karbon fiyatlarının korunmasının, ETS piyasasının bütünlüğünün sürdürülmesinin, ücretsiz tahsisatlarının kademeli olarak kaldırılmasının tamamlanmasının ve ETS gelirlerinin sanayi dönüşümüne yönlendirilmesinin Avrupa’da hem karbonsuzlaşmayı hem de endüstriyel rekabetçiliği desteklemek açısından kritik öneme sahip olduğunu kaydetti.
