Türkiye’de ithal hurda ve BDT çıkışlı kütük fiyatlarında yaşanan son artışların ardından İranlı kütük ihracatçıları da yeni bağlantılarda fiyatlarını bir miktar yükseltebildi. Küresel piyasanın görünümü genel olarak olumlu olsa da kütük ihracatına uygulanan verginin geçtiğimiz yıl kaydedilen %0,5’e kıyasla %2 seviyesine yükseltildiği yönündeki haberler piyasayı olumsuz etkiledi.
Başlıca bir tedarikçi İran çıkışlı 30.000 mt kütük bağlantısını 472$/mt FOB’dan gerçekleştirirken farklı bir tedarikçi yine 30.000 mt’luk bir kargoyu Aralık sevkiyatlı olmak üzere 470$/mt FOB’dan sattı. Başlıca üreticilerin hedef fiyatları geçtiğimiz hafta 465-470$/mt FOB aralığında yer alırken düşük tonajlı birkaç bağlantı 462-465$/mt FOB seviyesinden yapılmıştı.
Böylelikle SteelOrbis’in İran çıkışlı kütük için referans fiyatı 462-470$/mt FOB seviyesinden 468-472$/mt FOB aralığına yükseldi.
Asyalı bir tüccar, “Tüccarlar, üreticilerin fiyatlarını yükseltmeye çalıştığını gördüğü için [Asya’da] İran çıkışlı küçük için daha düşük fiyatlı çok sayıda teklif bulunmuyor,” dedi. Bir tüccar İran çıkışlı bir önceki kütük bağlantısını 505$/mt CFR’dan gerçekleştirmişti. FOB bazındaki mevcut bağlantı fiyatlarıyla tüccarların Güneydoğu Asya’ya satışlarda hedef fiyatlarının en düşük 510-515$/mt CFR bandında olacağı belirtiliyor. Söz konusu seviye, özellikle ASEAN çıkışlı kütük için daha yüksek seviyelerden teklifler alan üreticiler tarafından halen makul bulunuyor.
Pek çok piyasa kaynağı, İran hükümetinin kütük ihracatına yeniden %2 oranında vergi getirdiğini belirtti. SteelOrbis’in bu yılın Temmuz ayında da bildirdiği üzere, İran Sanayi, Madencilik ve Ticaret Bakanlığı, yarı mamul ve demir cevherine uygulanan ihracat vergisi oranlarını sırasıyla %0,5’ten %2 ve %20 seviyelerine yükseltmiş, sünger demire uygulanan vergi oranını da %5 olarak belirlemişti. Ancak bu karar, yerel piyasa oyuncularından gelen ciddi tepkiler karşısında geri çekilmişti. Yeni kararla birlikte İran piyasasında yeniden gerilim yaşanacakmış gibi dursa da İranlı üreticiler yarı mamul ihracatına şimdilik devam etmek durumunda kalacak.
21 Mart 2022-20 Mart 2023 tarihleri arasındaki bir önceki İran yılında nihai mamul ihracatı, bir önceki yıla kıyasla hafifçe düşerek 7,4 milyon mt’a yakın bir seviyede yer almıştı. SteelOrbis’in tahminlerine göre İran’ın toplam yarı mamul ihracatının en az %70’ini kütük oluşturuyor.
