Uluslararası İnşaat Demiri Üretici ve İhracatçıları Birliği (IREPAS) tarafından yayımlanan kısa vade görünüm raporuna göre, tatil döneminin etkisiyle düşüş gösteren iş hacmi nedeniyle, son dönemde küresel uzun çelik piyasalarında durgunluk hakimdi. Verilen tekliflerin hacim ve fiyat açısından agresif olması ve durgunlaşan talep, piyasada durumu kötüleştirdi. Birçok inşaat demiri tüccarı, düşük fiyatlar ve inşaat sektöründen gelen büyük baskı arasında sıkıştı.
Zayıf avro ve ucuz petrolün sektöre etkisi ne olacak?
Diğer yandan, avronun değer kaybetmesi ve petrol fiyatlarındaki hızlı ve büyük düşüş gibi bazı ekonomik değişiklikler de ortaya çıktı. Petrol fiyatlarındaki düşüş, petrol ithal eden ülkelerin ekonomik görünümüne olumlu etki ederken, petrol ihracatçısı ülkeler için muhtemel bir yavaşlamaya işaret etti. Ancak, düşük enerji fiyatlarının, küresel çelik sektöründe talep açısından olumlu bir etki yaratması beklenmiyor. Başta rüzgar enerji santralleri, açık deniz çelik platformları, boru hattı temelleri ve yüksek enerji fiyatları nedeniyle bütçe fazlası elde eden ülkelerde gerçekleşen yatırım projelerine yönelik talep olmak üzere, çelik talebi tehlikeye girebilir. Şimdiden, söz konusu sektörlerden gelen talepte düşüş gözlemlenmeye başladığı bildiriliyor.
Demir cevheri ve hurda fiyatları artış gösterirken, doların değer kazandığı da göz önünde bulundurulursa, hammadde fiyatlarındaki bu artışın daha da olumsuz sonuçlar doğurabileceği düşünülüyor. Diğer yandan, avronun değer kaybı da avro bölgesine ithalat ihtimalini düşürüyor.
Petrol fiyatları azalırken, enerji fiyatlarında da kayda değer bir düşüş görüldü ve bu durumun çelik sektörü tedarik zinciri ve üretim sürecini olumlu etkileyebileceği ifade ediliyor. ABD dolarının güç kazanmasının ardından, hurda fiyatlarının artışını sürdürmesi veya mevcut seviyesini koruması zor görünüyor. Bu durum, üretim maliyetinin sınırlanmasına ve demir cevheri maliyetlerinin azalmasına imkan sağlayabilir. Ancak demir cevheri, kömür ve doğal gaz fiyatlarındaki düşüşün yanı sıra, hurda fiyatlarındaki düzeltmelerin de sınırlı olması nedeniyle, üretim maliyetindeki dengesizlikler kırılma noktasına gelebilir.
Arz sıkıntısı nedeniyle hurda sabit
Yeni yıla girerken devam eden arz sıkıntısı nedeniyle aralık ayında hurda fiyatları sabit seyretti. Tesislerde hurda stoklarının düşük olduğu ve üreticiler önümüzdeki kış ayları için yeterli malzeme bulundurmak istedikleri için hurda bağlantılarının önceki aya göre fazla olduğu görüldü.
Çin'in ihracat vergisi iadesini iptalinin etkileri belirsizliğini koruyor
Geçtiğimiz günlerde Çin'in bor ilaveli ürünlerin ihracatına uygulanan vergi iadesinin iptali, küresel piyasayı olumlu yönde etkileyebilir. Çin menşeli malzemeler için bazı teklifler açıklamanın hemen ardından piyasadan çekildi. Ancak, IREPAS, uzun vadeli olumlu etkinin görülmesi için birkaç hafta daha beklenmesi gerektiği kanısında.
ABD ve Avrupa'da olumlu gelişmeler
Kuzey Amerika'da çelik kullanan sektörlerin faaliyet seviyeleri açısından gücünü koruyacağı beklenirken, AB'de ise düşen petrol fiyatları ve avronun zayıflamasına bağlı olarak faaliyet seviyelerinin tahminlerden daha iyi olacağı belirtiliyor. Enerji fiyatlarında ve arzda görülen değişiklerden daha çok etkilenecek olan diğer piyasalara kıyasla AB'nin durumu daha iyi gözüküyor. Avrupa'daki yerel talep muhtemelen dolar karşısında zayıflayan avro tarafından desteklenecek ve bu durum Avrupa'daki üretim seviyelerinde istikrarın sürmesine katkı sağlayacak. Demir cevheri fiyatlarında, dolar-avro paritesindeki değişikliklere kıyasla daha büyük değişikler görüldüğü ve bu nedenle de Avrupa çelik üreticilerinin fiyatlarını artırma fırsatı yakaladığı ifade ediliyor. AB'ye yapılacak ithalatın bu durumu etkilemeyeceği, belki rubledeki zayıflama nedeniyle Rusya'dan gelecek ithalatın sorun olabileceği ifade ediliyor. IREPAS raporuna göre, 2014 yılında AB çelik fiyatları, diğer piyasalara kıyasla oldukça sabit seyretti. Yassı çelik ürün fiyatlarındaki artış AB'de hurda fiyatlarında artışa yol açmadığından AB piyasasında uzun ve yassı çelik fiyatları arasında büyük bir fark görüleceği belirtiliyor.
Dünya ekonomisinin neredeyse %50'sini ABD ve AB'nin oluşturduğu düşünülürse; iki bölgedeki olumlu durumun küresel uzun çelik sektörü için kuşkusuz iyi haber olduğu görülmektedir. Ancak fiyatların, ham madde fiyatlarındaki artış ile aynı doğrultuda ayarlanması gerekmektedir.
Çetin rekabet devam ediyor
Özellikle de Rus, Ukraynalı ve Çinli tedarikçilerden gelen agresif tekliflerle birlikte piyasadaki rekabetin tüm hızıyla sürdüğü gözleniyor. Para birimlerindeki dalgalanmalarla birlikte ihracat kaynaklarındaki değişiklik ticaretle ilgili riskleri artırıyor. Rekabetin, fiyatlardaki yumuşamayla beraber daha da sertleşmesi bekleniyor. IREPAS, Çin'de ihracatın ilk çeyrekte, bir önceki çeyreğe oranla daha düşük fiyatlarla devam edeceğini Avrupa ve ABD'de hurda arzının önümüzdeki ay sabit kalacağını öngörüyor.
Piyasa görünümüne ilişkin olumlu etkenler
Önümüzdeki aylarda piyasa görünümüne ilişkin olumlu etkenler bulunuyor. Tüm bunlara rağmen, bor ilaveli çelik üretiminin ihracatındaki vergi iadesinin Çin hükümeti tarafından kısa süre önce iptal edilmesinin etkileri belirsizliğini koruduğu için, piyasada durumun öngörülemez olduğu ifade ediliyor.
IREPAS, otomotiv gibi iyi durumda olan ve enerji gibi kötü durumda olan sektörler arasında bir bölünme görüleceğini söylerken, bölgeye göre değişmekle birlikte, küresel uzun çelik piyasasında farklı trendler görülebileceğini bildirdi. Petrol fiyatlarındaki düşüşün Orta Doğu ve ABD'deki çelik talebine etkisi, küresel piyasaya ilişkin görünümün belirlenmesinde önemli rol oynayacak. Ufukta bazı yapısal değişiklikler de olabilir.
