Romanya'nın en büyük çelik hurda tedarikçisi olan Tawil Group Direktörü Zouheir Tawil, hurda piyasaları hakkındaki sorularımızı yanıtlayarak piyasalara ilişkin görüş ve tahminlerini aktardı.
Faaliyet gösterdiğiniz piyasalardaki iş hacminiz hakkında okuyucularımıza bilgi verebilir misiniz?
Romanya'nın en geniş metal işleme ağın sahip olan Tawil Group yılda 800.000 ile 1 milyon ton arasında çelik hurda ihracatı gerçekleştirmektedir. Bu tonajın %90'ı Türkiye'ye gitmekte, kalan miktar ise Yunanistan ve Mısır arasında paylaşılmaktadır. Ancak, 2012 yılında bu rakamın 700.000 tona düşmesini bekliyoruz. Rakamdaki gerilemenin en önemli nedenleri arasında ABD'nin Türkiye piyasasına agresif biçimde satış yapması, Türkiye'nin ABD hurdasını Romanya çıkışlı hurdaya tercih etmesi ve Romanya hurdasının daha pahalı olduğuna dair görüşler sayılabilir. Bu durum bizi daha iyi piyasa şartları için beklemeye zorlamaktadır.
SteelOrbis referans fiyatlarına bakıldığında, Türk üreticilerin Karadeniz çıkışlı A3 hurda alım fiyatı 2011 yılı aralık ayında 420-435$/mt CFR seviyesindeyken, bu yıl aynı dönemde 370-375$/mt CFR Türkiye aralığında olduğu görüldü. Yaklaşan kış ve üreticilerin marjlarındaki gerileme gibi etmenler de düşünüldüğünde, hurda fiyatlarındaki olası bir artışın bu piyasa şartlarında sürdürülebilir olacağı düşüncesinde misiniz?
Bu yılın ocak-kasım döneminde bizim Türkiye'ye ortalama hurda satış fiyatımız 407$/mt CFR Türkiye seviyesinde yer aldı. Romanya çıkışlı A3 hurda normalde ABD çıkışlı HMSI/II 80:20 hurda fiyatlarına göre 15-20$/mt daha düşüktür. Ancak Karadeniz çıkışlı ve ABD çıkışlı hurdanın ortalama fiyatlarını karşılaştırırsanız, ikisi arasındaki fiyat farkının olması gerektiğinden daha az olduğunu fark edersiniz. Bu durumun ilk nedeni ABD'li tedarikçilerin satış bağlamak için büyük baskı altında olmaları, zira ellerinde fazla hurda var. Ayrıca, ABD'li tedarikçiler 40.000 tonluk gemileri yüklemek zorunda kalıyorlar. Halbuki Karadeniz çıkışlı bağlantılarda ise bu rakam bir gemi için 3.000 ton seviyelerine kadar gerileyebilir. Dolayısıyla, Karadeniz çıkışlı tedarikçilerin fiyatlar üzerinde oynamak için bulduğu alan, piyasadaki rakiplerine göre daha avantajlıdır.
Geçtiğimiz günlerde önde gelen bir Türk üreticinin üst düzey bir yöneticisi, hurdada sahip oldukları fiyatlandırma gücünün azaldığını, zira son ekonomik krizden bu yana riskleri azaltmak için hurda stoklarını olabildiğince düşük tuttuklarını ifade etmişti. Bu durumda fiyatlandırma gücü masanın diğer yanındaki sizlere geçiyor denebilir mi?
Türkiye bugün çelik hurdasının dünyadaki merkezi konumunda. Türkiye'ye dünyanın her yerinden teklifler ulaşıyor ve Türk üreticiler hurda fiyatlarını az çok kontrol ediyorlar. Özellikle de hurda piyasasında bir yumuşama yaşandığında, tüm dünyadaki tedarikçiler ilk kargoyu satan olmak için büyük bir rekabete giriyorlar.
Çelik üreticilerinin marjlarının daralmasından sürekli endişeleniliyor. Ancak hiçbir zaman hurda sektörünün uğradığı zararlara bakmıyoruz. Hurda sahaları da faaliyet giderleriyle maaş ve diğer ödemelerini yapmak zorunda olan diğer işletmeler gibi bu sektörün birer parçası konumundadır. Üreticiyle hurda sahaları arasındaki en önemli fark ise, üreticilerin istediklerinde alımlarını durdurabilmelerine karşın, hurda sahalarının bunu yapamamaları.
Hurda fiyatlarının düşük olması genelde hurda toplama faaliyetlerinde ve hurda bulunurluğunda azalma anlamına gelir. Sizce, hurda sahaları kendilerini yaklaşan kışa hazırladılar mı? 2013 yılı ilk çeyreği için hurda toplama faaliyetleri hakkındaki öngörüleriniz neler?
Aralık ayından başlayıp şubat ayı ortasına dek hurda toplama oranı en iyi tahminle yarı yarıya düşer. Üreticiler yeterli hurda stokları olmamasından endişe ederken, hurda tedarikçileri ise ellerindeki hurdayı aralık ayında mı satsalar yoksa ocak ayında daha iyi bir piyasa için mi beklesinler diye kararsız kalır. Zira, son on yıldır özellikle kasım ve aralık aylarının hurda için yılın en iyi iki ayı olduğunu görüyoruz.
Sizce aralık ve ocak aylarında hurda fiyatları ne olur?
Kış döneminde stoklar yenilenirse, mantıklı hurda fiyatı bana göre şu an için 390-410$/mt CFR Türkiye aralığındadır. Diğer türlü tedarikçiler beklemeyi tercih edebilirler. İtalyan ve Alman üreticiler Avrupa'da hurda stoklarının bugün itibarıyla oldukça düşük olması ve hurda sahalarının da boş olması nedeniyle hurda alım fiyatlarını 15-20€/mt artırdı. Önümüz kış ve Türk üreticiler de kısmen risk almak zorundalar.
2008 yılında yaşanan küresel kriz sonrasında hurda fiyatları 200$/mt CFR Türkiye seviyesinin bile altını gördü. Daha sonra 2009 yılında çoğunlukla 300$/mt CFR seviyesinin altında ilerledi. Hurda için bu rakamın en düşük baz fiyat olduğu düşüncesinde misiniz?
1990-2000 yılları arasını genel bir örnek olarak alırsak, petrol fiyatları 16-20$ seviyelerindeyken hurda fiyatları 80-100$/mt seviyelerindeydi. 2008'de hurda fiyatları 700$/mt seviyesinin üzerine çıkarken petrol fiyatları 130$ üzerindeydi. Mali kriz başlayınca petrol 30$'a düştü, hurda fiyatları ise 150$/mt seviyesine geriledi. İnanıyorum ki, bu yıl için hurdanın dip fiyatı 360$/mt CFR Türkiye seviyesidir.
